Δεκελείας & Ξενοφώντος 19, Αχαρνές Αττικής

 Επικοινωνία
210 24 60 232 - 694 28 55 459

Διαταραχή ελλειμματικής προσοχής & υπερκινητικότητας ΔΕΠ-Υ

Η Διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας, η οποία διεθνώς είναι γνωστή ως attention deficit hyperactivity disorder , αποτελεί μία από τις συχνότερα εμφανιζόμενες διαταραχές σε παιδιά σχολικής ηλικίας. Επιδημιολογικές μελέτες έδειξαν πως το 8-12% των παιδιών παγκοσμίως εκδηλώνει συμπτωματολογία ΔΕΠ-Υ και το ποσοστό αυτό για τον ελληνικό πληθυσμό κυμαίνεται από 7-9,5%(Palili,et.at.,2011). Πρόκειται για μία νευροαναπτυξιακή διαταραχή, δηλαδή σχετίζεται με την ωρίμανση του νευρικού συστήματος και γι’ αυτό το λόγο εμφανίζεται με σταθερή πορεία καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ατόμου.


Η ΔΕΠΥ είναι εκδήλωση κυρίως νευροβιολογικών ελλειμμάτων. Πιο συγκεκριμένα, γονιδιακά ελλείμματα, ελάττωση των νευροδιαβιβαστών στις συνάψεις, υπολειτουργία του πρόσθιου μετωπιαίου λοβού καθώς και ελλείμματα των επιτελικών λειτουργιών έχουν σαν αποτέλεσμα την εμφάνιση της συμπτωματολογίας της ΔΕΠΥ, ενώ στην φυσική πορεία της διαταραχής επιδρούν ψυχοκοινωνικά αίτια. Αυτό σημαίνει πως οι ψυχοκοινωνικές επιδράσεις ( π.χ. οικογενειακό στρες, μέθοδοι διαπαιδαγώγησηςκ.α.) φαίνεται να έχουν κυρίως ρυθμιστικό ρόλο στη σοβαρότητα της συμπτωματολογίας. Επομένως δεν αποτελούν αιτιολογικό παράγοντα στην έκταση που οι νευροβιολογικές μεταβλητές ρυθμίζουν την εμφάνιση της συμπτωματολογίας, μπορούν όμως να θεωρηθούν ως μη ειδικά ερεθίσματα μιας υποκείμενης προδιάθεσης ή ως τροποποιητές της πορείας της νόσου.


Τα πυρηνικά συμπτώματα της ΔΕΠ-Υ είναι τα ελλείμματα στην προσοχή, η παρορμητικότητα και η υπερκινητικότητα. Πως όμως μπορώ να αναγνωρίσω την συμπτωματολογία στη βρεφική ηλικία: Αρκετά βρέφη μικρότερα των 6 μηνών παρουσιάζουν δυσκολία στον ύπνο, εμφανίζουν κολικούς ή/και διαταραχές σίτισης, οι οποίες επιλύονται με την ωρίμανση. Σε μικρότερο ποσοστό τα προβλήματα αυτά παραμένουν και μετά τους 6 μήνες και εκδηλώνονται με ευερεθιστότητα, δυσκολία να ηρεμίσουν τον εαυτό τους, ελαττωμένη ανοχή στις αλλαγές. Μελέτες έχουν συσχετίσει τις ρυθμιστικές αυτές δυσκολίες με την ανάπτυξη ΔΕΠΥ στα 8-10 έτη, ενώ το 1 στα 4 παιδιά με επίμονα προβλήματα ύπνου στη βρεφική ηλικία, διαγιγνώσκονται με ΔΕΠΥ στη σχολική ηλικία.


Πώς μπορώ να διαφοροποιήσω τη συμπτωματολογία στη νηπιακή ηλικία από τη στιγμή που όλα τα παιδιά είναι συχνά απρόσεκτα και ζωηρά στο συγκεκριμένο αναπτυξιακό στάδιο; Είναι σημαντικό να αναφέρουμε πως στη ΔΕΠ-Υ τα χαρακτηριστικά αυτά παρουσιάζονται σε ακραίες μορφές και προκαλούν σοβαρά προβλήματα στο σπίτι και στο σχολείο, ταλαιπωρούν το παιδί από πολύ μικρή ηλικία και εμποδίζουν την καθημερινή λειτουργικότητα.


Ειδικότερα τα νήπια με ΔΕΠΥ :

  • διεγείρονται πιο εύκολα και καθυστερούν να επανέλθουν
  • συχνά είναι αδύνατο να ελεγχθούν από τους γονείς τους, κλαίνε, κραυγάζουν, χτυπάνε περισσότερο
  • δεν μπορούν να μείνουν χωρίς επίβλεψη
  • έχουν πιο πολλές πτώσεις και ατυχήματα
  • καταστρέφουν πιο πολύ τα παιχνίδια τους
  • τρέχουν στο δρόμο πιο εύκολα
  • δυσκολεύονται σε δραστηριότητες που απαιτούν προσοχή
  • δυσκολεύονται να συνεργαστούν με τα άλλα παιδιά
  • εμπλέκονται λιγότερο στο παιχνίδι σε σχέση με τους συνομήλικους
  • έχουν τάση να μην συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις των ενηλίκων
  • εκδηλώνουν λιγότερες κοινωνικές δεξιότητες σε σχέση με τα υπόλοιπα παιδιά


Τα παιδιά με ΔΕΠ-Υ (Απρόσεκτου υπότυπου) μπορεί να μην γίνουν αντιληπτά, εξαιτίας της έλλειψης διασπαστικής συμπεριφοράς. Συχνά όμως ονειροπολούν, «χάνονται» και απασχολούν τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς όταν η σχολική τους επίδοση πέφτει. Να σημειωθεί πως κάποιες φορές μπορεί να υπάρχουν σύντομες περίοδοι κατά τις οποίες τα συμπτώματα απουσιάζουν. Αυτό μπορεί να προκαλέσει παραπάνω προβλήματα εξαιτίας του ότι οι γονείς και οι δάσκαλοι συγχέουν τα συμπτώματα με ανυπακοή.


Συμπερασματικά, η ΔΕΠΥ είναι μια επίμονη διαταραχή που καθορίζει την εξέλιξη και τη λειτουργικότητα του ατόμου και οι δυσκολίες που σχετίζονται με αυτή είναι εμφανείς από πολύ νωρίς. Ωστόσο, κάποιες δυσκολίες δεν παρατηρούνται μέχρι το παιδί να μεταβεί στο δημοτικό, διότι όλα τα παιδιά προσχολικής ηλικίας είναι σε ένα βαθμό απρόσεκτα και υπερκινητικά, ενώ σπάνια τα μικρά παιδιά βρίσκονται σε καταστάσεις που απαιτείται διατήρηση της προσοχής. Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμα, τα προβλήματα που η ίδια η ΔΕΠΥ προκαλεί στη συμπεριφορά, στην κοινωνική προσαρμογή ή στη σχολική απόδοση, αποδίδονται σε άλλες καταστάσεις που μπορεί να συνυπάρχουν. Έτσι η ΔΕΠΥ παραμένει συχνά αδιάγνωστη ή εσφαλμένα διαγνωσμένη ενώ, ακόμη και όταν γίνεται η σωστή διάγνωση, δεν εφαρμόζεται πάντοτε ένα ολοκληρωμένο μοντέλο συνδυασμού θεραπευτικών προσεγγίσεων που απαιτεί η αντιμετώπιση της.


Λίζα Αγγελική

Ψυχολόγος του κέντρου Έργο Αγάπης (Δεκελείας & Ξενοφώντος 19, Αχαρνές)

Στόχος του Κέντρου μας

Είναι τα παιδιά και οι έφηβοι να επιτύχουν την μέγιστη αυτονομία στους τομείς λειτουργικής ενασχόλησης (δραστηριότητες καθημερινής ζωής, σχολείο, παιχνίδι) μέσα από την έγκυρη διάγνωση & τις πλέον σύγχρονες μεθόδους παρέμβασης που εφαρμόζουμε. Παράλληλα συμβάλλουμε στην στήριξη της οικογένειας παρέχοντας συμβουλευτική γονέων & workshops.

ergoagapis.gr

Έργο αγάπης... Έργο έμπνευσης & δημιουργίας!
Έργο φροντίδας, κατανόησης, αλληλεγγύης. Έργο ζωής!